Jaki będzie wpływ wyrzucenia Rosji z systemu SWIFT na resztę świata?

SWIFT (Society for Worldwide Interbank Financial Telecommunication) to globalny system finansowy, który umożliwia natychmiastowe i bezpieczne przelewy pieniędzy przez granice. To sieć weryfikuje wszystkie transakcje finansowe. Łączy 11 000 banków i instytucji w ponad 200 krajach, z 40 milionami wiadomości dziennie. Korzystanie z SWIFT zapewnia, że ​​transakcje odbywają się w ciągu kilku sekund, w bezpieczny sposób. Według BBC około 1% tych wiadomości dotyczy płatności rosyjskich.

Jaki będzie wpływ wyrzucenia Rosji z systemu SWIFT na resztę świata?

SWIFT (Society for Worldwide Interbank Financial Telecommunication) to globalny system finansowy, który umożliwia natychmiastowe i bezpieczne przelewy pieniędzy przez granice. To sieć weryfikuje wszystkie transakcje finansowe. Łączy 11 000 banków i instytucji w ponad 200 krajach, z 40 milionami wiadomości dziennie. Korzystanie z SWIFT zapewnia, że ​​transakcje odbywają się w ciągu kilku sekund, w bezpieczny sposób. Według BBC około 1% tych wiadomości dotyczy płatności rosyjskich.

W ramach sankcji Zachodu wobec Rosji, jej banki zostały wykluczone z systemu SWIFT. Dodatkowo Stany Zjednoczone i Unia Europejska ogłosiły ograniczenia wobec rosyjskiego banku centralnego, które blokują dostęp do ponad 600 miliardów dolarów rezerw. Bank Rosji podaje, że tylko 22% jego międzynarodowych rezerw to dolary amerykańskie, podczas gdy złoto stanowi 23%.

Co to znaczy? Z jednej strony ruch ten ma na celu zablokowanie wszystkich opcji banku centralnego w celu obrony swojej waluty przed jeszcze większym spadkiem w stosunku do dolara amerykańskiego lub euro. W ostatnich latach rosyjski bank centralny ograniczał swoją ekspozycję na amerykańskie obligacje skarbowe i przechodził z rezerw dolarowych na euro i juana oraz złoto. Dostęp do tych rezerw jest teraz utrudniony, a w przypadku euro i jena prawdopodobnie prawie niemożliwy.

W przypadku rosyjskich banków zakaz korzystania z systemu SWIFT zwiększa ryzyko utraty płynności banku, ponieważ obywatele obawiają się utraty swoich depozytów i załamania w codziennych operacjach, nawet jeśli zaczynają korzystać z innych alternatyw.

Nie możemy jednak zapominać, że ma to również istotny wpływ na banki europejskie. Według JP Morgan europejskie banki mają do 80 miliardów dolarów roszczeń wobec banków rosyjskich. Zakaz korzystania z SWIFT nie powoduje, że te roszczenia znikają, ale jeśli rosyjskie banki wejdą w proces dekapitalizacji, ryzyko niewypłacalności wzrasta.

Tylko trzy kraje zostały objęte zakazem SWIFT. Iran, od 2012 roku, Korea Północna, a teraz Rosja, choć tylko częściowo. Eksport ropy i gazu oraz inne kluczowe towary pozostają w systemie.

Bez SWIFT rosyjskie banki i bank centralny są skutecznie blokowane przed działaniem w skali globalnej, co oznacza dodatkowe ryzyko domina niewypłacalności emitentów i niemożność prowadzenia najbardziej podstawowych operacji międzynarodowych.

Jednak rosyjskie banki mogą ominąć system SWIFT i korzystać z innych alternatyw, głównie poprzez równoległy system w Chinach, zwany CIPS (Cross-Border Interbank Payments System), który ułatwia transakcje w juanach. Według CIPS, co najmniej 25 rosyjskich banków przeprowadza transakcje w juanach za pośrednictwem tego systemu.

Wykorzystywanie CIPS i innych bezpośrednich lub pośrednich narzędzi do ominięcia SWIFT jest alternatywą dla Iranu i Korei Północnej, ale nie rozwiązuje problemu dostępu do rezerw banku centralnego ani nie łagodzi niemożności przeprowadzenia globalnych transakcji. Według BIS (Bank Rozrachunków Międzynarodowych), juan jest używany tylko w 4% światowych transakcji walutowych.

Rosyjskie banki i bank centralny mogą łagodzić ten cios finansowy za pomocą alternatywnych systemów, ale negatywnego wpływu nie można lekceważyć.

Stany Zjednoczone mogą również spotkać się ze swoistym nieposłuszeństwem innych państw. Jeśli inne kraje uznają, że istnieje uzasadniona alternatywa dla SWIFT, mogą poczuć się zmuszone do wzmocnienia więzi z Chinami.

Zakazanie rosyjskim bankom dostępu do SWIFT może sparaliżować wiele gospodarek Ameryki Łacińskiej i Bliskiego Wschodu, które mają głębokie powiązania finansowe z Rosją, ale istnieje ryzyko dla Stanów Zjednoczonych, że alternatywa CIPS, która obecnie jest w najlepszym razie marginalna, szybko się rozwinie.

Stany Zjednoczone i Europa nie mogą w pełni zakazać SWIFT ze względu na znaczenie rosyjskiego eksportu ropy, gazu, metali i pszenicy, a to może stwarzać liczne wyzwania, które znacznie ograniczają tzw. „opcję jądrową”. Duże rezerwy złota rosyjskiego banku centralnego są również czynnikiem różnicującym na tle innych gospodarek.

Bez względu na to, jak spojrzymy na te sankcje, nie ma wątpliwości, że występują niezamierzone skutki transgraniczne i mogą wystąpić nieoczekiwane negatywne konsekwencje dla wszystkich zaangażowanych.

Nie ma wątpliwości, że zakaz korzystania ze SWIFT jest prawdopodobnie najcięższą z możliwych sankcji finansowych i że nie ma łatwych alternatyw, ale w miarę upływu czasu staje się również jasne, że szeroko rozpowszechnione negatywne konsekwencje wojny na Ukrainie prawdopodobnie potrwają wiele lat.

Czy ten środek przyspieszy globalne przesunięcie finansowe w kierunku Chin? Prawdopodobnie nie w perspektywie krótkoterminowej, biorąc pod uwagę stosunkowo skromne wykorzystanie juana w porównaniu ze znaczeniem Chin w światowej gospodarce, ale konsekwencje tego środka w globalnym świecie finansów nie zostały jeszcze w pełni zrozumiane. Globalny system transakcji finansowych pozostaje niekwestionowanym liderem tylko wtedy, gdy jest naprawdę globalny i dalekosiężny. Negatywny wpływ na Rosję jest niekwestionowany, ale długofalowe implikacje tego środka mogą być niebezpieczne, również dla innych.

Leave a Reply